شرایط آب و هوایی هر منطقه بر روی تولیدات محصولات کشاورزی نقش اصلی دارد و به طبع آن هر ناحیه ای غذاهای مخصوص به خود را دارا شده است. مثلا پیتزا در دنیا بنام اروپاییان مشهور است. اگر دراین میان مردمانی بخواهند چیزی که خود تولیدکننده آن نیستند مصرف کنند،منجر به مشکل وضایع شدن منابع خواهدشد. اقلیم ایران مناسب تولید شیر با کیفیت لازم برای تهیه پنیر های موسوم به پنیر پیتزا نیست در نتیحه تولید آن در حد وفور با مشکلاتی همراه بوده و گران قیمت است. رطوبت و دمای هر منطقه نقش اصلی رادر تولیدات محصولات لبنی توسط گاو وگوسفند دارد که بر همین مبنی میتوان کشورهای مختلف را ازهم تمایز داد که کدامیک مناسب تولید چه نوع محصولی است.لازم است که پتانسیلهای کشور از این نظر بررسی شده و الگوهای غذایی مناسب برای مردم ارایه نمود. (به کتاب پرورش گاومیش. تالیف م. فهیم الدین. ترجمه جلیل شجاع و عباس رافت..1379. انتشارات جهاد دانشگاهی واحد آذربایجانغربی مراجعه شود )
از میان صفات مختلفی که می توان در جهت آن اقدام به سلکسیون نمود، مقاومت به بیماری صفتی است که جا برای کار دارد. به ویژه اینکه قسمت عمده دامهای کوچک کشور در سیستم عشایری پرورش می یابند و دسترسی آنان به خدمات دامپزشکی محدوداست ، استفاده از تنوع ژنتیکی دراین خصوص سودمنداست. نتایج تحقیقات نشان میدهد که این صفات وراثت پذیرهستند. ولی برای اجرای این کار مشکلات اجرایی وجوددارد از قبیل سازمان دهی رکوردگیری و تداوم کار در دراز مدت.
بدیهی است که نظارت دولت در این کار اجتناب ناپذیر است. به نظر من این صفت مهمتر از سلکسیون دام برای افزایش شیر و گوشت در شرایط حاضراست.
مشکلات کاربرد ژنتیک مولکولی مانع از استفاده عملی از آن در اصلاح دام شده است و برای مثال کشورهای پیشرو در زمینه بیوتکنولوژی هنوز هم اساس برنامه های اصلاحی اشان بر مبنای فنوتیپ دام است.
برخی از این مشکلات عبارتند از:
1- رسیدن از ژنوتیپ به فنوتیپ به این آسانی ها نیست. 2- QTL \ SAM هنوز در مرحله تحقیقات بنیادی هستند. 3- قسمت عمده پیشرفت ژنتیکی دامها در عمل توسط انتخاب دام بر پایه فنوتیپ بدست آمده است.4-تاکید زیاد روی QTL باعث شده است که تعدادمتخصصین ارزیابی ژنتیکی دامها کاهش یابد.
بنابراین تاکید بر توسعه آزمایشگاههای ژنتیک مولکولی در مراکز تحقیقاتی ایران با هدف دستیابی به نتایج کاربردی، اشتباه بنظر می رسد. وارداتی بودن دستگاهها و موادشیمیایی گران قیمت،ضرورت تامل روی این موضوع را بیشتر می کند که باید توسط سیاست گذاران وزارت جهادکشاورزی مدنظرقرار گیرد.
درگذشت دکتر کامبیز ناظرعدل، استاد فرهیخته گروه علوم دامی دانشگاه تبریز .
بیر آیریلیق بیر اؤلوم هئچ بیری اولمایایدی.
استادی خوش محضر، مودب، دارای شخصیت کاریزماتیک، صاحب قلم و معلمی بودند که علاوه بر آموزش علم، به تربیت دانشجو توجه داشتند. یکبار اشتباهی از من سر زده بود با بیت زیر تذکر دادند:
روزها باید که تا یک مشت پشم از پشت میش. زاهدی را خرقه گردد یا حماری را رسن
سال 1397 اساتید بازنشسته دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز- آمفی تئاتر دانشکده- دکتر ناظر عدل ردیف جلو نفر چهارم.
و به پاس قدردانی از همه اساتید پیشکسوت که به من آموختند: